VI SINH VẬT TRONG MỸ PHẨM – GIỚI HẠN VÀ CÁC TIÊU CHUẨN
Mỹ phẩm là các sản phẩm được sử dụng hằng ngày nhằm làm sạch, bảo vệ, chăm sóc và làm đẹp cho con người. Mỹ phẩm được chia thành nhiều nhóm khác nhau tùy theo mục đích sử dụng. Mỹ phẩm chăm sóc da như kem dưỡng, sữa rửa mặt, serum giúp làm sạch, giữ ẩm và bảo vệ da. Mỹ phẩm trang điểm gồm son môi, phấn các loại, mascara… giúp cải thiện diện mạo và tăng sự tự tin. Mỹ phẩm chăm sóc tóc như dầu gội, dầu xả, sản phẩm tạo kiểu giúp làm sạch và nuôi dưỡng tóc. Ngoài ra còn có mỹ phẩm chăm sóc cơ thể bao gồm xà phòng, sữa tắm, lotion và nước hoa.
Ảnh minh họa các loại mỹ phẩm - ChatGPT
Thành phần nguyên liệu, điều kiện sản xuất và sản phẩm mỹ phẩm không bắt buộc phải vô trùng, nhưng sản phẩm mỹ phẩm phải đảm bảo số lượng vi sinh vật ở mức cho phép và không chứa các vi sinh vật gây hại cho người sử dụng. Cụ thể, tổng số vi sinh vật hiếu khí trong mỹ phẩm được giới hạn tùy theo nhóm sản phẩm (ví dụ: mỹ phẩm dùng cho mắt, trẻ em có yêu cầu nghiêm ngặt hơn). Đặc biệt, các vi sinh vật chỉ định như Escherichia coli, Staphylococcus aureus, Pseudomonas aeruginosa và Candida albicans phải hoàn toàn không được phát hiện.
Giới hạn vi sinh vật trong mỹ phẩm theo TCVN 13634:2023
- Escherichia coli: một loại trực khuẩn Gram âm, có khả năng di động và bề mặt khuẩn lạc trơn bóng. Escherichia coli có khuẩn lạc đặc trưng trên môi trường có muối mật, có phản ứng catalase dương tính, oxidase âm tính, có khả năng lên men lactose, sinh ra indole. Escherichia coli là chỉ thị cho sự ô nhiễm phân.
- Pseudomonas aeruginosa: trực khuẩn Gram âm, di động, khuẩn lạc nhẵn có sắc tố nâu hoặc màu lục nhạt. Pseudomonas aeruginosa phát triển trên môi trường thạch chọn lọc cetrimid, có phản ứng oxidase dương tính, phát huỳnh quang và sinh sắc tố phenazin (pyocyanin) trên môi trường thích hợp. Pseudomonas aeruginosa có thể gây viêm nhiễm cho da và vùng mắt người. Đây là loài vi sinh vật không mong muốn trong sản phẩm mỹ phẩm vì có khả năng gây bệnh và làm thay đổi đặc tính hóa lý của sản phẩm.
- Staphylococcus aureus: cầu khuẩn Gram dương, thường tự hình thành thành cụm như chùm nho, bề mặt khuẩn lạc trơn và thường có sắc tố vàng. Staphylococcus aureus phát triển trên môi trường chọn lọc, có phản ứng catalase và coagulase dương tính Staphylococcus aureus là vi sinh vật gây bệnh cơ hội ở người.
- Candida albicans: một loại nấm men, hình thành những khuẩn lạc tròn lồi, mịn như kem, mang màu trắng đến trắng ngà trên bề mặt môi trường chọn lọc. Sự hiện diện của Candida albicans có thể là dấu hiệu của điều kiện môi trường không an toàn và là một thông số đánh giá quan trọng về sự sạch sẽ và chất lượng sản phẩm mỹ phẩm.
- Vi sinh vật hiếu khí ưa nhiệt trung bình (Aerobic mesophilic microorganisms): Bao gồm các loại vi khuẩn, nấm men và nấm mốc hiếu khí, sống và phát triển ở điều kiện ưa nhiệt trung bình cụ thể là 32,5oC ± 2 oC trong 72 h ± 6h.
CÁC TIÊU CHUẨN LIÊN QUAN VỀ VI SINH VẬT TRONG MỸ PHẨM
TCVN13634: 2023 (ISO 17516:2014) Mỹ phẩm – Vi sinh vật – Giới hạn vi sinh vật.
TCVN 12974:2020 (ISO 21150:2015) Mỹ phẩm – Vi sinh vật - Phát hiện E.coli.
TCVN13633:2023 (ISO 16212:2017 with Amendment 1:2022) Mỹ phẩm – Vi sinh vật – Định lượng nấm men và nấm mốc.
TCVN13640: 2023 (ISO 22718:2015 with Amendment 1:2022) Mỹ phẩm – Vi sinh vật – Phát hiện Staphylococcus aureus.
TCVN13639:2023 (ISO 22717:2015 with Amendment 1:2022) Mỹ phẩm – Phát hiện Pseudomonas aeruginosa .
TCVN13638:2023 (ISO 21149 :2017 with Amendment 1:2022) Mỹ phẩm – Vi sinh vật – Hướng dẫn định lượng và phát hiện vi khuẩn hiếu khí ưa nhiệt trung bình.
Trung tâm Phân tích Quốc tế - Đại học Công Thương Tp.HCM đã xây dựng các quy trình kiểm nghiệm các chỉ tiêu vi sinh trong mẫu mỹ phẩm để đáp ứng nhu cầu nghiên cứu của Giảng viên và Sinh viên.
